Anonim Şirketlerin Kuruluşu

Anonim şirketler, ani ve tedrici olmak üzere iki şekilde kurulabilir. Ani kuruluşta şirket sermayesinin
tamamı kurucular tarafından taahhüt edilir. Tedrici kuruluşta ise şirket sermayesinin bir kısmı
kurucular tarafından taahhüt edilirken kalan kısım için halka başvurulur (TTK md. 276 vd.).

Ani kuruluş, şirket esas sözleşmesinin düzenlenmesi, Sanayi ve Ticaret Bakanlığından izin alınması
ve ticaret siciline tescil ve ilan aşamaları ile gerçekleşmektedir. Tedrici kuruluşta bu aşamalara ek
olarak Bakanlıktan izin alınmasından sonra halka başvuru aşaması bulunmaktadır. Türk Ticaret
Kanunu’nda anonim şirketlerin kuruluş aşamalarından biri olarak düzenlenmiş bulunan mahkeme
tasdiki 24.06.1995 tarih ve 559 Sayılı Kanun Hükmünde Karaname ile kaldırılmıştır. Ayrıca,
17.06.2003 tarih ve 25141 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 4884 sayılı
Kanun ile de Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’nca yayımlanacak tebliğle faaliyet alanları tespit ve ilan
edilecek anonim şirketler dışında kalan anonim şirketlerin, kuruluş ve ana sözleşme değişikliklerinde
Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’ndan izin alma aşaması kaldırılmıştır.

Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’nın 18.06.2003 tarih ve 5100 sayılı yazısında, Bakanlık iznine tabi anonim
şirketler şu şekilde sayılmıştır :

  • – Bankalar
  • – Finansal Kiralama Şirketleri
  • – Özel Finans Kurumları
  • – Faktoring Şirketleri
  • – Döviz Büfesi İşleten Şirketler
  • – Holding Şirketler
  • – Sigorta Şirketleri
  • – SPK’ya Tabi ve Halka Açık Şirketler
  • – Umumi Mağazacılıkla Uğraşan Şirketler
  • – Serbest Bölge Kurucusu ve İşleticisi Şirketler

Yukarıda belirtilen anonim şirketler dışında kalan anonim şirketlerin kuruluş ve ana sözleşme değişiklikleri Bakanlık iznine tabi değildir.

Bir anonim şirketin kurulabilmesi için şirkette pay sahibi en az beş kurucunun bulunması gerekir.
Kurucular şirket esas sözleşmesini hazırlarlar. Yazılı şekilde düzenlenmesi gereken şirket esas
sözleşmesinin Türk Ticaret Kanunu’nda belirtilen unsurları içermesi gereklidir. Şirket esas
sözleşmesinin hazırlanmasından sonra kuruluş izninin alınmasının gerekli olduğu durumlarda izin
almak için Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’na başvurulur. Bundan sonra ticaret siciline tescil ve ilan
aşaması gelmektedir. Şirket ticaret siciline tescil ile tüzel kişilik kazanır.

Tedrici kuruluşta bu aşamaların yanısıra halka başvuru ve kuruluş genel kurulunun toplanması
aşamaları bulunmaktadır. Bu aşamada sermayenin kurucular tarafından taahhüt edilmeyen kısmı için
halka başvurularak, halk şirkete ortak olmaya çağrılır. Tedrici kuruluşta halka başvuru aşaması
bulunduğu için anonim şirketlerin tedrici şekilde kuruluşu sermaye piyasası mevzuatı kapsamına da
girmektedir. Dolayısıyla bu konuda sermaye piyasası mevzuatının konuyla ilgili hükümlerini de dikkate
almak gerekir.

1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (No Ratings Yet)
Loading...

Görüş bildirmek ister misiniz?